Als OR heb je nu een veto over pensioenwijzigingen. Hoe ga je dat recht handig inzetten?

Personeel & organisatie

Als OR heb je nu een veto over pensioenwijzigingen. Hoe ga je dat recht handig inzetten?

Nu ze vetorecht krijgen over wijzigingen in pensioenregelingen, zitten ondernemingsraden op rozen. Overschat die macht niet. Het pensioendossier staat niet los van andere arbeidsvoorwaarden.

Nét nu pensioenfondsen willen afstempelen, wordt er ineens ongekende macht in de schoot van ondernemingsraden geworpen. Ze krijgen instemmingsrecht op alle aanpassingen die gevolgen hebben voor de arbeidsvoorwaarde pensioen. Nou zijn veel ondernemingsraden wel berust op die extra macht, maar het is óók een intimiderend vooruitzicht. Hoe gaan ze daar effectief gebruik van maken? Het is een beetje als de jongen die het zwaard uit de steen trekt en ineens koning is: op zijn minst onwennig.

Zorg voor deskundigheid
In ondernemingsraden zit veel kennis, maar het pensioendossier is een ‘different ball game’. Volgens de wetswijziging mogen OR’s alleen meepraten over aanpassingen die consequenties hebben voor de pensioenregeling zelf en zelfs de uitvoering van arbeidsvoorwaarden. Stap één is om daar vat op te krijgen. Wat is het werkterrein? Welke wijzigingen hebben in potentie invloed op arbeidsvoorwaarde pensioen? Verwacht niet dat je jezelf daarin zomaar kunt invreten. Zoek dus bijtijds deskundigheid van buitenaf.

Ga doorrekenen
Het gaat allemaal om de berekeningen. Dat werknemers erop achteruit gaan, is een ‘nobrainer’. Welke groepen er eigenlijk op achteruit gaan, en hoeveel, dát is de vraag. Zorg voor zo volledige informatie en probeer verschillende scenario’s door te berekenen. Probeer een realistisch beeld te krijgen van wat acceptabel is en wat niet. Bedenk vooraf welke aanpak het meest kansrijk is om die ondergrens te bewaken, en wat precies de escalatiestrategie is.

‘Een premiestijging van 40 tot 60 procent is niet ondenkbaar. In salarissen zit mogelijk rek om het leed te verzachten.’

Let op dossierkoppeling
Een van de manieren om onderhandelingsruimte te maken, is het betrekken van andere dossiers bij de onderhandelingen. Pensioenen staan natuurlijk niet los van salarissen, bonussen en andere arbeidsvoorwaarden. Daar ligt van oudsher de werkelijke expertise van de ondernemingsraad. Aan de andere kant van de tafel is daar natuurlijk ook al over nagedacht. Probeer de pensioenen dus in het totaalplaatje te integreren. Een premiestijging van 40 tot 60 procent is bijvoorbeeld niet ondenkbaar. In salarissen en de pensioenpremie verdeling tussen werkgever en werknemer zit mogelijk rek om het leed te verzachten.

Stel geen onmogelijke eisen
Het kan nodig zijn om hard tegen hard te spelen als de onderneming nauwelijks water bij de wijn wil doen. Maar kijk uit dat je niet doorschiet in het aanwenden van je nieuw verkregen instemmingsrecht. Het nieuw verkregen instemmingsrecht is geen vrijbrief om geen millimeter toe te geven. In dit blog aan ondernemingen en pensioenfondsen , adviseer ik om te zoeken naar ‘koopkrachtplaatjes’. Datzelfde geldt in zekere zin voor ondernemingsraden. Ga zelf ook op zoek naar die koopkrachtplaatjes, en probeer voor specifieke groepen compensatie te vinden.

Heeft u vragen over de gevolgen voor uw ondernemingsraad die dieper gaan dan dit blog? Stuur me dan gerust een mail.