Bestuurder en directeur, voorkom onnodig aansprakelijkheidsrisico

Personeel & organisatie

Bestuurder en directeur, voorkom onnodig aansprakelijkheidsrisico

Bestuurders en directeuren van stichtingen lopen regelmatig een aansprakelijkheidsrisico waarvan ze zich niet bewust zijn. Maar er is een oplossing: stel een one-tier board in.

Bestuurders en directeuren met een onduidelijk takenpakket binnen stichtingen vormen eerder regel dan uitzondering. Het probleem: Statutair  bestuurders nemen de rol van toezichthouder aan, terwijl de titulair directeur de taken uitvoert die de verantwoordelijkheid zijn van het bestuur. Zo ontstaat een taakverdeling die niet aansluit bij de door de wet gestelde eisen, maar bestuurders willen vaak geen puur toezichthoudende rol aannemen. Het instellen van een one-tier board kan een oplossing zijn.

Uitvoerend en niet-uitvoerend naast elkaar
De one-tier board, ook wel het ‘monistisch bestuursmodel’ genoemd, is een bestuursmodel waarbinnen uitvoerende en niet-uitvoerende bestuurders naast elkaar functioneren. Zij maken allebei onderdeel uit van het bestuur. Voor besloten- en naamloze vennootschappen is bij wet bepaald dat een one-tier board kan worden ingesteld. Voor stichtingen bestaat een dergelijke wettelijke grondslag niet, maar dat betekent niet dat het bestuursmodel niet tot hun beschikking staat.

In te kleden naar eigen wens
Een stichting kan, net als iedere andere rechtspersoon, binnen haar bestuur een taakverdeling hanteren. Zij kan dan ook een verdeling aanbrengen tussen enerzijds directeuren die verantwoordelijk zijn voor het dagelijks bestuur (de uitvoerende bestuurders) en de bestuurders die verantwoordelijk zijn voor het algemeen bestuur en het houden van toezicht op de uitvoerende bestuurders (de niet-uitvoerende bestuurders). De gehanteerde taakverdeling sluit dan beter aan bij de wettelijke taken van de verschillende soorten bestuurders. Bijkomend voordeel: de stichting hoeft hierbij niet te voldoen aan de eisen die de wet stelt aan besloten- en naamloze vennootschappen met een one-tier board. Hierdoor kan de stichting – binnen de grenzen van de wet- en regelgeving – de one-tier board zo inkleden als zij zelf wil.

Heldere taakverdeling
Overigens zijn binnen dit bestuursmodel beide soorten bestuurders mogelijk nog steeds aansprakelijk voor onbehoorlijk bestuur. In beginsel is namelijk het volledige bestuur aansprakelijk voor onbehoorlijk bestuur van één van de bestuurders. Op deze regel wordt een uitzondering gemaakt als een bestuurder, mede gelet op de aan anderen toebedeelde taken, geen ernstig verwijt kan worden gemaakt en hij niet nalatig is geweest in het treffen van maatregelen om de gevolgen van onbehoorlijk bestuur af te wenden. Kortom, het is voor stichtingen mogelijk een one-tier board in te stellen, maar het is van groot belang om een heldere taakverdeling te formuleren.

Partner Hendrik-Jan Blijerveld is bij HVG gespecialiseerd in onder meer fusies en overnames, private equity investments, joint ventures en andere samenwerkingsverbanden.

Wienke Havinga is werkzaam als advocaat bij HVG en gespecialiseerd op het gebied van fusies en overnames, vennootschapsrechtelijke herstructureringen, corporate governance en bestuurdersaansprakelijkheid.